Açıklama
Okul, aile, din, sendika, parti, medya vb. gibi, esasen ideolojik işlev taşıyan kurumsal aygıtlar bütünü. Bu aygıtlar, kapitalist üretim ilişkilerinin yeniden üretiminde baskıcı devlet aygıtından (polis, ordu) farklı ama tamamlayıcı bir rol oynar; bireyleri belirli özne konumlarına yerleştirir.